15 снежня ў Інстытуце мовазнаўства імя Якуба Коласа адбылася абарона дысертацыйнага даследавання Юліі Леанідаўны Хвіланчук “Дзеяслоўныя прыназоўнікавыя словазлучэнні ў беларускіх народных гаворках: структурна-семантычная характарыстыка, пашырэнне, паходжанне”. Даследчая праца была падрыхтавана ў аддзеле дыялекталогіі і лінгвагеаграфіі пад кіраўніцтвам кандыдата філалагічных навук, дацэнта, загадчыка аддзела В. М. Курцовай. Афіцыйнымі апанентамі на дысертацыі выступілі Ірына Алегаўна Гапоненка, доктар філалагічных навук, прафесар, прафесар кафедры беларускага мовазнаўства Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, і Таццяна Антонаўна Грачыха, кандыдат філалагічных навук, дацэнт, дацэнт, загадчык кафедры рускай мовы як замежнай УА «Віцебскі дзяржаўны ўніверсітэт імя П. М. Машэрава». Апаніруючай арганізацыяй з’яўлялася УА «Брэсцкі дзяржаўны ўніверсітэт імя А. С. Пушкіна».

Ва Універсітэце Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі адбыўся круглы стол “Праблемы навуковага перакладу старажытных блізкаўсходніх тэкстаў на беларускую мову”. З вітальным словам да ўдзельнікаў звярнуўся прарэктар па навукова-метадычнай рабоце Д.В. Мазарчук.

Мерапрыемства было ініцыявана групай гісторыкаў – даследчыкаў старажытных пісьмовых помнікаў Блізкага Усходу. У фокусе дыскусіі знаходзілася рэалізацыя праекта па падрыхтоўцы выдання зборніка перакладаў на беларускую мову шэрагу гістарычных тэкстаў са старажытнаегіпецкай, хецкай, старажытнаперсідскай, старажытнаяўрэйскай, шумерскай і акадскай моў.

11 лістапада 2023 г. у Мірскім замку адбылася прэзентацыя факсімільнага выдання ўнікальнага помніка старабеларускай пісьменнасці XVI ст. – Жухавіцкага Евангелля (названага так па месцы яго знаходжання – вёскі Жухавічы, што недалёка ад Міра).

21 лістапада 2023 года загадчык аддзела гісторыі беларускай мовы Наталля Вікенцьеўна Паляшчук і вядучы навуковы супрацоўнік аддзела гісторыі беларускай мовы Эльвіра Валер’еўна Ярмоленка правялі сустрэчу-прэзентацыю “Гісторыя роднай мовы” са студэнтамі 1-га курса факультэта дашкольнай адукацыі Беларускага дзяржаўнага педагагічнага ўніверсітэта імя Максіма Танка.

Круглы стол адбудзецца 29 лістапада 2023 г. а 14.00 у п. 302 (Сурганава, 1/2).

Удзельнікі:

1. Капылоў І.Л., дырэктар Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа, к.ф.н., дацэнт

2. Цыхун Г.А., галоўны навуковы супрацоўнік аддзела славістыкі і тэорыі мовы, д.ф.н., прафесар

3. Курцова В.М., загадчык аддзела дыялекталогіі і лінгвагеаграфіі, к.ф.н.

4. Запрудскі С.М., дацэнт кафедры беларускага мовазнаўства філалагічнага факультэта БДУ, к.ф.н., дацэнт

5. Кошчанка У.А., загадчык сектара камп’ютарнай лінгвістыкі

6. Волкава Я.В., навуковы супрацоўнік аддзела славістыкі і тэорыі мовы

Гэтыя словы народнага паэта Беларусі, акадэміка АН БССР Якуба Коласа сталі назвай прэзентацыі новай кнігі «Якуб Колас» з серыі «Жыццё знакамітых людзей Беларусі» выдавецтва «Мастацкая літаратура». Прэзентацыя, арганізатарамі якой з’яўляюцца Інстытут мовазнаўства імя Якуба Коласа НАН Беларусі, Дзяржаўны літаратурна-мемарыяльны музей Якуба Коласа і выдавецтва «Мастацкая літаратура», адбылася 26 кастрычніка ў названым музеі. Укладальнік кнігі − вядучы навуковы супрацоўнік Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа, доктар філалагічных навук, дацэнт Наталля Якавенка.

13 кастрычніка ў г. Глыбокім адбылася Рэспубліканская навукова-практычная канферэнцыя “Спадчына Язэпа Драздовіча: мастацтва, краязнаўства, археалогія, мовазнаўства”, арганізаваная і праведзеная сумеснымі намаганнямі Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа пры вялікай зацікаўленасці, спрыянні і дапамозе Прэзідыума НАН Беларусі, прынамсі Аддзялення гуманітарных навук і мастацтваў НАН Беларусі, і Глыбоцкім раённым выканаўчым камітэтам.

У Нацыянальнай акадэміі навук праходзіць чацвёртая Міжнародная навукова-практычная канферэнцыя «Навука – аснова нашай дзяржаўнасці», прысвечаная 95-годдзю НАН Беларусі.

10 кастрычніка супрацоўнікі Інстытута мовазнаўства прынялі ўдзел у рабоце секцыі «Уклад сацыяльна-гуманітарных навук ва ўмацаванне беларускай дзяржаўнасці». Ігар Лявонавіч Капылоў, дырэктар Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа, выступіў з дакладам «Акадэмічнае мовазнаўства – важнейшы фактар умацавання беларускай дзяржаўнасці».

У час мерапрыемства супрацоўнікі Інстытута атрымалі граматы і падзякі ад Аддзялення гуманітарных навук.

6 кастрычніка адбыўся круглы стол “Іван Насовіч: лінгвіст, этнограф і фалькларыст (да 235-годдзя з дня нараджэння)”. Арганізатарамі мерапрыемства выступілі Інстытут мовазнаўства імя Якуба Коласа, Беларускі дзяржаўны архіў кінафотафонадакументаў і Цэнтральная навуковая бібліятэка імя Якуба Коласа НАН Беларусі. Прысутныя сабраліся, каб ушанаваць памяць І. Насовіча – вядомага дзеяча навукі і культуры XIX стагоддзя, выдатнага лексікографа і збіральніка беларускага фальклору.

Уступнае слова дырэктара Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа Капылова Ігара Лявонавіча

Караткевіч Ірына Іванаўна, загадчык кафедры рускай мовы як замежнай БДУ, кандыдат філалагічных навук, дацэнт

Гісторыка-лінгвістычны каментар да «Слоўніка беларускай мовы» І. Насовіча

Курцова Вераніка Мікалаеўна, загадчык аддзела дыялекталогіі і лінгвагеаграфіі Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа, кандыдат філалагічных навук, дацэнт

Слоўнік І.І. Насовіча – першае грунтоўнае даследаванне ў галіне беларускай лексікаграфіі: агульнацыянальнае і рэгіянальнае ў слоўніку

Мароз Уладзімір Вікенцьевіч, вядучы рэдактар студыі «Летапіс» Нацыянальнай кінастудыі «Беларусьфільм», аўтар сцэнарыя дакументальнага фільма «Іван Насовіч»

Гісторыя стварэння фільма «Іван Насовіч»

Паказ дакументальнага фільма «Іван Насовіч»